Dlaczego biegamy w maratonie

To wyczerpujące, czasami bolesne i pożera czas. Co więc powoduje, że ludzie chcą biegać w maratonach?

Siła, która sprawia, że ludzie biegają w maratonach jest dla niewtajemniczonych niezrozumiała, za to dla innych chęć sprawdzenia się na dystansie 42,195 km to najbardziej naturalna rzecz pod słońcem. Gdyby przyjrzeć się bliżej osobom, dla których zdanie „tylko wskoczę w coś bardziej wygodnego” oznacza założenie butów sportowych oraz latarki czołowej, to tym, co rzuca się w oczy, jest żelazna determinacja. Dlaczego właśnie maraton?

Najprostszy sport na świecie.

„Pytanie:  Po co biegać w maratonie? Jest właściwie pytaniem: Po w ogóle co biegać?” - twierdzi 39-letni Martin Smith z Anglii, który przebiegł dotychczas dwa maratony i dwa półmaratony. „Jeśli jesteś zwykłym facetem, takim jak ja, przebiegnięcie maratonu zajmie ci jakieś cztery godziny. W sumie jest wiele innych sportów, które zajmują tyle czasu. Można przecież przez 6 godzin grać w tenisa. Więc po co biegać? Mam rodzinę i pracę, w której dużo podróżuję. Bieganie to sport, który najłatwiej jest dopasować do mojego stylu życia, ponieważ mogę uprawiać go wszędzie i nic mnie to nie kosztuje. W przeciwieństwie do tenisa, golfa, czy piłki nożnej, nie muszę należeć do żadnego klubu, poza tym istnieje naprawdę niewielkie ryzyko kontuzji” – twierdzi były zawodnik rugby.

„Gdy już złapiesz bakcyla, pojawia się pragnienie, by postawić sobie naprawdę ambitny cel.”  Bieganie faktycznie tak działa. Niezależnie od motywacji, która skłania do rozpoczęcia treningów, endorfiny uwalniane podczas regularnych treningów powodują, że chcesz biec szybciej i dalej. Gdyby dodać jeszcze do tego świetny wygląd i samopoczucie, atrakcyjność biegania wydaje się oczywista.

Glosariusz

Maraton:

Wyścig biegaczy na dystansie 42,195 km

Ultramaraton:

Przedłużony maraton. Oficjalne dystanse są różne, m.in. 50 km i 100km.

Triathlon:

Wyścig na długi dystans, w którym poszczególne odcinki należy pokonywać płynąc, jadąc na rowerze, lub biegnąc. Dystanse olimpijskie to 1,5 km pływania, 40 km jazdy na rowerze oraz 10 km biegu.

Ironman:

Przedłużony triathlon. Oficjalne dystanse to 3,86 km pływania, 180,25 km jazdy na rowerze oraz pełen maraton.

Najpierw ciało, potem umysł
Szerokie badania ASICS  przeprowadzone w 7 krajach Europy ujawniły ostatnio, że generalnie „motywacją do rozpoczęcia biegania jest chęć zyskania formy oraz chęć utraty wagi, które zamieniają się w przynoszącą radość oraz odstresowującą formę spędzania wolnego czasu: najpierw ciało, a następnie umysł.” We wszystkich 7 krajach biegacze przyznali, że poprawa kondycji fizycznej to ich główna motywacja. 54% z nich przyznało, że właśnie dlatego zaczęli biegać, 63% podaje ją jako powód do dalszego biegania.  Drugi najważniejszy powód to chęć utraty wagi.  40% biegaczy z Europy podaje ją jako motywację do rozpoczęcia biegania.

Bieganie i utrata wagi to oczywiście nie tylko ambicja Europejczyków. „Zacząłem biegać około 10 lat temu, bo chciałem schudnąć”, mówi 36-letni Michael Kingston z RPA, ważący wówczas 105 kg. „Zacząłem od 10 km, następnie były wyścigi na 15 km i półmaratony. Potem przebiegłem około 20 maratonów i wreszcie ultramaraton o długości 56 km. Dziś ważę 72 kg, a to, co na początku było dla mnie takim wyzwaniem, stało się po prostu stylem życia.  Zarówno wtedy, jak i teraz podnoszenie sobie poprzeczki, bieganie coraz szybciej i dłużej oraz testowanie swoich granic było niezwykle ekscytujące.” - dodaje.

Przesuwanie granic
Rzeczywiście, niezależnie od tego, z jakich powodów zaczynamy uprawiać bieganie, wydaje się, że mierzenie się ze swoimi ograniczeniami jest dla większości biegaczy zdecydowanym czynnikiem motywującym. Nawet ci, którzy biegają po to, aby wesprzeć którąś z organizacji charytatywnych, przyznają, że ważniejsza jest dla nich osobista satysfakcja. 35-letni Steve Ramus, który wiele razy biegał charytatywnie, w tej chwili przygotowuje się do swojego pierwszego maratonu, znanego z udziału „charytatywnych biegaczy” maratonu londyńskiego. „Nawet, jeśli biegniesz, by spełnić dobry uczynek, nadal sprawdzasz, czy jesteś w stanie wytrzymać wyczerpanie fizycznie i psychiczne. Z drugiej strony, fakt, że biegniesz, aby pomóc innym to wspaniała motywacja, która dodaje ci siły w chwilach słabości.”

Poza celami osobistymi i dobroczynnymi Ramus wskazuje na „pozbycie się napięcia związanego z codzienną pracą i wyścigiem szczurów”.  Zgadza się z nim Patrick Kessler, który do tej pory brał udział w 6 maratonach.

„Podczas treningów przed maratonem zyskujesz nie tylko poczucie lepszej równowagi pomiędzy życiem a pracą, lecz także doświadczasz relaksującego kontaktu z naturą.” – tak dyrektor firmy z Monachium opisuje jeden z głównych powodów, dla których według badań ASICS Niemcy uprawiają biegi. Za to w dniu maratonu rytm i spokój natury zamienia się w okrzyki kibiców, co często działa na biegaczy jak prawdziwy zastrzyk adrenaliny.

„Może po mnie tego nie widać, ale zawsze zwraca się uwagę na tłumy kibiców i ich doping.” – mówi Brytyjka Sarah Blancke, która brała udział w berlińskim maratonie w 2005 roku. „Ludzie, którzy krzyczą twoje imię i dopingują cię podczas wyścigu, naprawdę pomagają, a wsparcie przychylnej ci osoby na ostatnich kilku kilometrach może sprawić, że jednak dobiegniesz do celu, choć już w to zaczynałeś wątpić.”

Maratony jako trening
Co się dzieje po przekroczeniu linii mety?  „Na początku myślisz sobie: nigdy więcej!”, mówi Kessler, - „a po kilku minutach, gdy nadchodzi to niesamowite uczucie dumy i spełnienia, już zaczynasz planować kolejne wyzwania.” Dla niektórych biegaczy oznacza to pójście jeszcze dalej. 41-letni  Mats Söder ze Szwecji traktuje maratony nie jako wyzwanie, lecz jako trening. Ten triathlonista i uczestnik zawodów Ironman biega również w ultramaratonach, z których najdłuższy miał 100 km.

„Wziąłem udział w pierwszych zawodach Ironman w roku 2000. Przepłynąłem 3,8 km, przejechałem na rowerze 180 km i przebiegłem 42,195 km. Wszystko w czasie 11:59:15. Jednak gdy urodziło nam się dziecko, miałem nowe obowiązki i trudno było mi trenować. Wystarczyłoby mi samo bieganie, jednak klasyczny maraton przestał być dla mnie wyzwaniem. Dlatego w 2003 roku postanowiłem wziąć udział w ultramaratonie.” 

39-letni Jeff Barnes z Wielkiej Brytanii po maratonach postanowił sprawdzić się w triathlonie, nie z nudów, lecz dlatego, że łączy on trzy rzeczy, które Jeff potrafi robić dobrze. „Chociaż zamierzałem wziąć udział tylko w jednych zawodach Ironman, pomyślałem, że jednak zdecyduję się na ten, który uznawany jest za najtrudniejszy na świecie – Lanzarote, ponieważ nie chciałem kiedyś spojrzeć wstecz i pomyśleć, że obrałem łatwiejszą drogę!”

Być może tym, co wyróżnia tych ludzi jest skłonność do samoudręczenia, jednak Barnes podkreśla: „Naprawdę wierzę w to, że każdy, ale to każdy zdrowy człowiek jest w stanie przebiec maraton, czy wziąć udział w Ironman. Kiedyś oglądałem tych ludzi w telewizji i myślałem, że muszą być supermenami. Teraz sam mam na koncie ukończony maraton. To wszystko jest w twojej głowie. Nie poddawaj się!”

Jakie są wasze doświadczenia związane z maratonami? Przebiegliście jeden, kilka, a może właśnie trenujecie? A może braliście udział w ultramaratonie albo w imprezie Ironman, dla siebie, lub w celach dobroczynnych. Chcielibyśmy się dowiedzieć, co skłoniło was do biegania na długie dystanse.

Zdjęcie: Eric Bréchemier / CC BY 2.0